Zwierzyniec 19 marca 1944 r. Minęło 80 lat od tragicznej potyczki partyzantów z niemiecką żandarmerią

Rozłożysty dąb to bez wątpienia jedyny świadek wydarzeń, które rozegrały się w tym miejscu 80 lat temu, a  zakończyły się śmiercią 12 osób.

W nocy z 18 na 19 marca 1944 r. oddziały Armii Krajowej pod dowództwem Mieczysława Tarchalskiego – „Marcina” opanowały Włoszczowę. W rękach partyzantów znalazły się  niemiecki garnizon wojska i budynek żandarmerii. Partyzanci z magazynów zabrali niezbędne materiały. Po akcji wozy (prawdopodobnie 10)  ze zdobyczą odjechały w różnych kierunkach. 70 partyzantów pod dowództwem ppor. Zenona Siudy ps. „Volta”, po wyjściu z Włoszczowy udało się na południe.  Nad ranem zarządzono odpoczynek w gajówce Zwierzyniec. To teren nadleśnictwa Koniecpol, ale administracyjnie należy do gminy Włoszczowa.

19 marca 1944 r. Niemcy, którzy szli po śladach zostawionych przez partyzantów na śniegu dotarli do zabudowań w Zwierzyńcu. Udało im się zaskoczyć żołnierzy „Volta”. W walce, w Zwierzyńcu utracono wozy, na których wieziono zdobycz. Zginęło też 11. partyzantów. Listę strat powiększył kilka godzin później plut. Edward Stajszczyk „Zamek”, który zmarł w wyniku odniesionych ran.

Niemcy, po kilku dniach, kazali pochować ciała na Cmentarzu Żydowskim we Włoszczowie, skąd w 1945 roku ekshumowano je i przeniesiono na włoszczowski cmentarz parafialny. 18 marca1984 roku została ufundowana tablica pamiątkowa ku czci poległych żołnierzy Armii Krajowej i przekazana pod opiekę uczniów Szkoły Podstawowej imienia Hetmana Stefana Czarnieckiego w Czarncy. Widnieją na niej nazwiska poległych:

Por. „VOLT” Siuda Zenon ur. 1910
Podch. “KOZAK” Krynicki Marian ur. 1923
Plut. „ZAMEK” Stajszczyk Edward ur. 1912
Kap. „CZAJKA” Cieślak Stanisław ur. 1909
Strz. „ZENON” Barski Marian ur. 1921
Strz. „ORZEŁ” Dudziński Stanisław ur. 1922
Strz. „CIS” Łaskowski Stanisław ur. 1917
Strz. „DŁUGI” Struski Stanisław ur. 1919
Strz. „SŁONECZNY” Pilewski Antoni ur. 1919
Strz. „WRZOS” Czarnecki Roman ur. 1919
Strz. „DAB” NN ur. 1920 

Szkoła w Czarncy pamięta o bohaterach. Tak było również dzisiaj w 80. rocznicę tych wydarzeń (fotorelacja w galerii). W rocznicowych obchodach uczestniczyli m.in. burmistrz Włoszczowy Grzegorz Dziubek oraz przewodniczący Rady Miejskiej Grzegorz Dudkiewicz z radnymi.

Nieopodal gajówki, gdzie 19 marca 1944 roku doszło do bitwy stanął pomnik, odnowiony w 2021 roku przez gminę Włoszczowa i leśników. Pomnik jest fundacją Zarządu Koła Miejsko -Gminnego Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych we Włoszczowie.

Iwona Boratyn, rzecznik prasowy UG Włoszczowa