Ponad 1,2 mln zł na ratowanie cennych zabytków sakralnych w Czarncy i Kurzelowie

Dzisiaj poseł Bartłomiej Dorywalski (PiS) podczas podczas briefingu prasowego  na włoszczowskim rynku wręczył samorządowcom powiatu włoszczowskiego promesy na ratowanie zabytków m.in. w Krasocinie, Kluczewsku, Olesznie, Kuczkowie,  Chlewicach, parku w Moskorzewie.

Największe dofinansowanie z rządowego programu Odbudowy Zabytków otrzymała gmina Włoszczowa - 1 271 060,00 zł.  Pieniądze zostaną przeznaczone na prace w kościołach w Czarncy i w Kurzelowie. Najwyższa dotacja w tym programie może wynieść 1,5 mln zł. O pieniądze aplikowała gmina i ona też obsłuży projekt, a beneficjentem są parafie. Samorządy mogą być pośrednikiem, czyli mogą ogłosić tak jakby konkurs, złożyć wniosek o te pieniądze, a potem udzielać dotacji. Każda gmina otrzymuje możliwość realizacji od dwóch do trzech projektów. Promesę odebrał przewodniczący Rady Miejskiej Grzegorz Dudkiewicz, który dziękował za wsparcie działań, które są niezwykle ważne dla utrzymania tożsamości i szacunku dla przeszłości.  Jak poinformował poseł  Bartłomiej Dorywalski  na  sfinansowanie tego programu w regionie świętokrzyskim rząd przeznaczył 114 mln zł ( 96 zadań),  z czego blisko 6,7 mln trafi do powiatu włoszczowskiego na 16 inwestycji. Istotą programu jest różnorodność podmiotów składających wnioski (gminy, fundacje, parafie), samych zabytków, jak i charakteru prac.

Gmina Włoszczowa to ziemia o bogatej przeszłości. W średniowieczu wśród nieprzebytej puszczy i bagnisk rozłożyła się wioska, która była własnością rycerza Włosta. jak mówi legenda Włost był dobrym panem, ludzie chwalili go za męstwo i dobre serce. Zakochał się w pannie o złotych włosach i błękitnych oczach - Pilicy. Było huczne wesele. I… żyliby długo i szczęśliwie, gdyby nie wojna z Krzyżakami. Włost podążył u boku króla Władysława pod Grunwald i ślad po nim zaginął. Zrozpaczona Pilica skoczyła w rwący nurt rzeki. Na ich cześć wieś nazwano Włoszczową, a rzekę Pilicą. Tyle legenda.

I wszyscy Polacy znają: "...Jak Czarniecki do Poznania po szwedzkim zaborze, dla ojczyzny ratowania wrócim się przez morze..."  To  oczywiście słowa z polskiego hymnu o hetmanie Stefanie Czarnieckim z Czarncy – to miejscowość leżąca 5 kilometrów od Włoszczowy.  Chwalimy się najsłynniejszą postacią historyczną.  Stefan Czarniecki spoczął w tutejszym kościele w Czarncy. Ludzie powiadają, że co roku, 16 lutego, słychać na okolicznych łąkach galop konia - białego rumaka, wiernego towarzysza jego zwycięskich wypraw, który - jak głosi  kolejna legenda - skonał w dzień śmierci hetmana i cały czas czuwa nad swoim panem.

Hetman w swojej rodzinnej miejscowości ufundował świątynię. Barokowa perełka architektoniczna wymaga jednak remontu. W ostatnich latach świątynia doczekała się wymiany elektryki i trwają renowacje wewnątrz kościoła (malowanie, naprawa sztukaterii, wymiana tynków i reprofilacje spoin w murach).  

Parafia w Czarncy pozyskała z budżetu państwa 35 tysięcy złotych na wymianę instalacji elektrycznej w świątyni, pamiętającej czasy elektryfikacji miejscowości hetmańskiej w 1958 roku (cała inwestycja kosztowała ponad 55 tysięcy). W ubiegłym roku Czarnca otrzymała kolejne 70 tysięcy z budżetu państwa na kontynuację prac remontowych w kościele. Dofinansowanie pochodziło z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego z programu Ochrona Zabytków”  Dzięki wsparciu z programu Odbudowy Zabytków w wysokości 490 tys. zł zostanie przebudowana posadzka w prezbiterium kościoła i powstanie nowa aranżacja przestrzeni w tej części świątyni.

Włoszczowianie mogą pochwalić się również jedynym w regionie świętokrzyskim rezerwatem ornitologicznym -  rezerwatem "Ługi" koło Kurzelowa oraz najpiękniejszym kompleksem krajobrazowo-przyrodniczym w centralnej Polsce - Przedborskim Parkiem Krajobrazowym. W Kurzelowie nowy dach uratuje cenną średniowieczną kolegiatę. Potrzebne są wymiana pokrycia dachowego nawy głównej, wzmocnienie belek stropowych, a także zabezpieczenie budynku przed utratą ciepła i nadmiernym nagrzewaniem poprzez izolację termiczną. To jednak zaledwie część prac związanych z kolejnym etapem remontu dachu na gotyckiej kolegiacie pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Kurzelowie.  Zaplanowany zakres prac będzie dotyczył wymiany kolejnych części pokrycia dachowego w północnej części świątyni oraz nad zakrystią i kaplicą. Zostanie także poprawiony system wentylacyjny kościoła. Prace przy więźbie dachowej i zadaszeniu kościoła trwają od dwóch lat. W 2021 roku część zabytkowej świątyni przykryto blachą ocynkowaną. Bez wykonania koniecznych prac, zagrożone byłoby utrzymanie budowli w dobrym stanie technicznym.

Koszt obecnie prowadzonych prac wyniesie ponad 260 tys. zł, z czego ponad 200 tys. to dofinansowanie z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Ochrona Zabytków. Gmina dołożyła 60 tys. zł i aplikowała o środki finansowe na przeprowadzenie kolejnych etapów renowacji świątyni. Dzięki temu udało się pozyskać 781 060, 00 zł.

W ramach programu 150 tys. zł otrzyma parafia Wniebowzięcia NMP we Włoszczowie na wymianę posadzki w kruchcie kościoła. Wniosek złożyło Starostwo Powiatowe.

To pierwszy etap programu, z którego pieniądze są przyznawane na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytkach. Rządowy Program Odbudowy Zabytków ma pomóc w powstrzymaniu degradacji obiektów wpisanych do ewidencji lub rejestru zabytków. Dofinansowanie z programu może wynieść nawet 98 procent wartości inwestycji, a pozostałe 2 procent musi pokryć właściciel.

W pierwszym etapie programu rząd przeznaczył na zabytki ponad 2,5 mld zł na blisko 5 tys. projektów. Wyniki naboru dziś ogłosili premier Mateusz Morawiecki oraz minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gliński.

Promesy odebrali starosta włoszczowski Dariusz Czechowski, przewodniczący Rady Powiatu Zbigniew Matyśkiewicz wraz z proboszczem Kuczkowa księdzem Adamem Ślósarkiem, wójtowie Kluczewska - Rafał Pałka, Moskorzewa - Andrzej Walasek, Radkowa - Jarosław Dominik oraz wicewójt Krasocina Jacek Sienkiewicz.

Iwona Boratyn, rzecznik prasowy UG Włoszczowa