Wojenne zakazane piosenki w Jedynce

- Co roku we wrześniu w naszej szkole odbywają się śpiewy patriotyczne upamiętniające tragiczne wydarzenia września 1939 roku - wyjaśnia Iwona Gieroń, dyrektor ZPO nr 1 we Włoszczowie. 22 września b.r. uczniowie i nauczyciele przy akompaniamencie emerytowanego nauczyciela muzyki Mariana Szczepanika śpiewali „zakazane piosenki”. Muzyczną lekcję historii przygotowali nauczyciele Zbigniew Cholerzyński, Małgorzata Stryjewska i Monika Jamróz.

Końcówka września 1939 roku była tragiczna. 25 września 1939 roku Warszawa przeżyła niespotykany w historii świata nalot bombowy. Od godziny 7.00 do wieczora blisko 400 niemieckich bombowców zrzucało bomby na stolicę. Warszawiacy nazwali ten dzień – czarnym poniedziałkiem. Na Warszawę spadło prawie 630 ton bomb. Samoloty nadlatywały falami, zrzucając bomby zapalające i burzące. W mieście wybuchło około 200 pożarów. Niemieccy piloci nie oszczędzali publicznych budynków. Bomby spadały na szpitale oznaczone Czerwonymi Krzyżami. W Szpitalu św. Ducha było 700 rannych, z których większość umarła. Płonął Nowy Świat, Marszałkowska, Królewska, Chmielna i wiele innych ulic. Gaszenie pożarów utrudniały brak wody i ostrzeliwanie ludności cywilnej z samolotów. Włoski korespondent wojenny pisał: "lotnictwo obrzucało bombami i ostrzeliwało z karabinów maszynowych barykady na ulicach. Zdarzyło się po raz pierwszy w historii wojen, że samoloty walczyły z barykadami".

W "lany poniedziałek", jak z przekąsem mówili warszawiacy, zginęło około 10 tysięcy mieszkańców, a 35 tysięcy zostało rannych. W czasie całej wojny obronnej zginęło w Warszawie ok. 6 tysięcy żołnierzy, 16 tysięcy zostało rannych. Straty wśród ludności cywilnej wyniosły około 25 tysięcy.

Ostatecznie 28 września  Warszawa poddała się, nie była w stanie oprzeć się przeważającym siłom wroga. Dzień wcześniej powstała konspiracyjna organizacja Służba Zwycięstwu Polsce,która stała się fundamentem największego w Europie ruchu oporu przeciwko Niemcom. Polskie wojska biły się jeszcze w pierwszych dniach października.

Pieśni patriotyczne to lustro dziejów narodu, w którym odbite są najważniejsze momenty w historii państwa. Ukazany jest w nich obraz kształtowania się rodzimej tożsamości i dumy kraju, za sprawą odniesień do najważniejszych wydarzeń historycznych.

Jednym z nurtów działalności konspiracyjnej polskich kompozytorów w czasie okupacji niemieckiej było komponowanie piosenek wojskowych dla polskiego podziemia. Piosenki takie mają na swoim koncie m.in. Witold Lutosławski, Roman Palester i Jan Ekier. Twórczością kierowała komisja repertuaru muzycznego dla zespołów partyzanckich, działająca przy Tajnym Związku Muzyków. Powstałe wówczas piosenki zostały po wojnie zebrane i wydane przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne jako Pieśni Walki Podziemnej.